Dilek: ‘Küçük esnaf devletin omurgasıdır’

Küçük esnaf ve sanatkarın devletin orta direğini oluşturduğunu ve toplumu ayakta tutan en önemli güçlerden birisi olduğunu belirten Madeni Sanatkarlar Esnaf Odası Başkan Adayı Hakan Dilek, kendisinin de küçük esnaf olduğunu belirterek, adaylık sürecinde gittiği esnafların dertlerini dinlediğini belirterek, küçük esnaf ve sanatkara yapılması gerektiğini söyledi.

Madeni Sanatkarlar Esnaf Odası Başkan Adayı Hakan Dilek, esnafların sıkıntıları ve istekleri hakkında AfyonŞehir’den Ömer Koçak’a konuştu. Seçim gezilerinde esnafların istek ve taleplerini gören Dilek, başkanlığa seçildiği zaman, “Esnafın evlerine aş, dükkanlarına iş olmak istiyoruz” dedi. AfyonŞehir’e esnaf ve sanatkarların durumlarıyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Modern Küçük Sanayi Yapı Kooperatifi Başkanı ve Madeni Sanatkarlar Esnaf Odası Başkan Adayı Hakan Dilek, küçük esnafın desteklenmesi ve onlara teşviklerin verilmesi gerektiğini ifade etti. “Öncelikle biz böyle bir fırsat verdiğiniz için yayın neşriyatınıza teşekkür ediyoruz” diyerek sözlerine başlayan Madeni Sanatkarlar Esnaf Odası Başkan Adayı Hakan Dilek, şöyle devam etti:

BİRÇOK SEKTÖRE DESTEK VERİLİYOR

“Küçük esnafın desteklenmesinin bir görev olduğunu biliyoruz ve hükümetimizin bu konuda duyarlı olduğunu düşünüyorum. Gerektiği zaman da gereken desteği verdiğini biliyorum. Önümüzdeki günlerde artan asgari ücretin ister istemez küçük esnafta ek maliyetler getirdiğini hepimiz biliyoruz. Burada teşvik paketlerinin alınması ve açıklanması Sayın Cumhurbaşkanımız tarafından yapıldı. Uygulamaya geçilmesine de çok az bir süre kaldı. Gerek KOSGEB gerek bazı kurumlar tarafından, Kefalet Kooperatifi tarafından bir takım ücretler ödeniyor. Bu konulara İşkur’un da dahil edilmesini istiyoruz. Bilindiği üzere İşkur aracılığıyla İş başı eğitimlerinin bulunduğunu ve bazı sektörlerde de çok güzel desteklerin olduğunu biliyoruz. Bizim sanayi esnafımızın da yanımızda çalıştıracağımız elemanların adına biraz daha desteklenmesini istiyorum. Mesela bizim kendi sektörümüzle ilgili bir takım çalışmaların olduğunu söyleyebilirim. Kadına yönelik pozitif ayrımcılık yapılıyor. Bunun gibi ben de küçük esnaf ve sanatkara yapılmasını istiyorum.”

‘BENİM ESNAF VE SANATKARIM BİR ÖĞRETMENDİR’

Başkan Adayı Hakan Dilek, “Ülkemizde el emeğiyle çalışan işletmelerimiz var. Dolar’ın ve Euro’nun artması sebebiyle bir takım işçiliklerimizin aradan kalktığını görüyoruz. Çünkü bizim esnaf ve sanatkarımız, sanayi esnafımız işçilikle evine ekmek götüren bir kurum, kuruluştur. Aynı zamanda benim esnaf ve sanatkarım geleceğe taşınan bir öğretmendir ve öğrencilerini bu şekilde yetiştiriyor” dedi. Dilek, “Biz görerek öğreniyoruz, uygulayarak yapıyoruz bazı işleri” şeklinde konuştu, sözlerini şöyle sürdürdü:

AFYON’DA İŞ BEĞENMEZLİĞİN HAD SAFHADA OLDUĞUNU GÖRÜYORUZ

“Bu yüzden küçük esnafımıza iş başı eğitimlerinde destek mutlaka vardır, 3 aydır, 6 aydır. Yıllara yayılmasını istiyoruz. Yani 9 ayın veya 1 yılın altında olmamasını istiyoruz. Çünkü biz bazen ara eleman bulamıyoruz. İster istemez SGK gibi şeyler de yük oluyor. Baktığımız zaman Afyonkarahisar’da veya Türkiye’de iş beğenmezliğin de had safhada olduğunu görüyoruz. Burada mesleki eğitim merkezlerinde çırak yetişsin diye cumhurbaşkanımızın talimatıyla tahmin ediyorum asgari ücretin üçte biri gibi bir rakam çırak olmaları için veriliyor. Güzel yapılan işler de var. Bunları da takdir etmek lazım. Mesleki eğitim merkezlerinde yanımızda çalışan çıraklar bir asgari ücretin üçte biri kadar ücret alıyor. Biraz usta verirse bin liranın altında bir ücret olmadığını biliyoruz. Yoksa hiç bir ustanın çırağına bin lira verebilme gibi bir ihtimali yok. Devletin verdiği destekle çocuklarımız da teşvik edilecektir. Gerek İşkur gerek başka bir yöntemle devletimizin destek vermesini istiyorum. Bu desteğin de 24 aya çıkmasını istiyorum. İşkur’un çalışmaları olduğunu biliyorum. İşkur Müdürümüzün de daha duyarlı olup sanayi esnafımızı gözetleyeceğinden de eminim. Afyonkarahisar’da nüfus aşağı yukarı 250 bin – 300 bin civarı. Ortalama araç sayısının da aile başı 4 olduğunu tahmin ediyoruz. Afyonkarahisar coğrafi olarak her yere yaklaşık 2 saat mesafede olduğu için kavşak noktasında. Batıdan doğuya-doğudan batıya geçen araç sayısının tahminen 25 bin-30 bin olduğunu düşünüyorum.”

‘TEŞVİKLERİN KÜÇÜK ESNAFTAN YANA OLMALI’

Esnafa desteklerin artırılmasını söyleyen Dilek, “Bizim daha güzel işler yapabilmemiz için esnafın teşvik almasını, teşviklerin küçük esnaftan yana olması gerektiğini düşünüyorum. Bunun için gereken kurumlara müracaatımızı yapacağız. Görüşmelerimizi STK’lar ile de yapmayı düşünüyoruz. Hem hükümet hem de muhalefet milletvekillerine bunları defalarca anlatmamız gerekiyor. Küçük esnaftan yana biraz daha teşviklerin fazla olması gerektiğini düşünüyorum. Bizim bu hafta çırağımızın parasını nasıl denk getireceğiz diye düşünmememiz gerekiyor. Küçük olmadan büyük olmuyor. Kepenk açtığında bizim esnafımızın kazancı ortalama 300 TL. Öğlen yemeğine baktığınız zaman bir çorba bile 10 TL. Usta zaten çırak bulamıyor. Çırak bulunsa baba diyor ki ne kadar ücret vereceksin. O çocuğa biz iş mi öğreteceğiz, para mı vereceğiz, gelecekte koluna bilezik mi takacağız” değerlendirmesinde bulundu.

‘ESNAFA GİTTİĞİMİZDE “NE İKRAM EDEYİM” DİYOR’

Başkan Adayı Dilek, “İnsanların sıkıntıları var illa ki, esnaf ve sanatkarın da sıkıntıları var ama çok fazla söyleyemez. Devletin omurgasıdır küçük esnaf. Esnaflar birebir insanların kendine, duygu ve düşüncelerine dokunmasını istiyor. Ben seçim gezisinde dolaştım, hala dolaşıyorum. Esnaf daha siftah yapamamış, para kazanamamış ama biz gittiğimizde ne ikram edeyim diyor. Bir maden suyu veya çay olmuş 2.5 lira. Seçim gezimizde gidiyoruz 10 kişi, bize ikramda bulunsa zaten 25 lira. O adamın günlük kazancı zaten 30 lira. Ekmeğini paylaşıyor esnafımız. Onların istediği şu: Dertlerinin ve sıkıntılarının dinlenmesi” diye belirtti.

‘BİZ EVLERİNE AŞ, DÜKKANLARINA İŞ OLMAK İSTİYORUZ’

Dilek, “Allah nasip eder Başkan olursak, biz önce dokunmak istiyoruz. Biz evlerine aş dükkanlarına iş olmak istiyoruz. Gelişim, kalkınma ve tanıtıma önem vermek istiyoruz. İnşallah önümüzdeki dönemde Oda Başkanı olduğumuzda da ilerleteceğiz. Sıkılmadık el bizim değildir. Vatandaşın ayağına biz gideceğiz. Bu esnaf buna layık. Biz onların içinden geldik, sıkıntılarını biliyoruz. Esnafımızın istediği de bu, gel gör beni diyor” şeklinde ifade etti.

DİLEK, ESNAF ZİYARETLERİNDEKİ GÖZLEMLERİNİ AKTARDI

Esnaf ziyaretleri kapsamında sanayi esnaflarından edindiği izlenimleri ve sıkıntılarını aktaran Başkan Adayı Hakan Dilek, “Benim yaşım 48 şu an. 2002’den bu yana  suya, elektriğe zam yüzde 20-30 civarı denilirdi. 2002’den bu yana bazı zamların çok ötelendiğini düşünüyorum. Ama baktığınızda son zamanlarda yapılan zammı her yıl belki parça parça yapsalardı daha bu fiyattan daha yüksek olabilirdi. Birden yüzde 150’nin üzerine çıkması demek ek külfet. Tamam asgari ücrete çok güzel zam yaptınız ama ben şunu soruyorum devlete, asgari ücretle çalışanınız var mı? Bunu sormak lazım. Devletin aynında asgari ücretle çalıştırdığı elemanı yok. Devlet asgari ücrete yaptığı zammı memuruna yapabildi mi? Yapamadı. Burada dengenin sağlanabilmesi önemli. Eskiden elektrik tasarrufu için saatleri ileri-geri alıyorduk. Sanayi olarak baktığımızda elektrik, doğalgaz ve petrol hammadde. Ben işçilikle çalışıyorum. Ben işçiliğime yüzde 125 zam yapamadım ki. Esnaf ve sanatkar bu konuda da desteklenmeli. Gerek KDV muafiyeti, gerek stopaj muafiyeti, gerek ücret ve eleman desteğiyle katkı sağlamak lazım. Afyonkarahisar’da üç harfli marketler kuruldu. Bir mahallede 10 bakkal var. Bir tane üç harfli market geldiğinde 10 mahalleyi öldürüyor. Züccaciye, elbise, gıda, çiçek, meşrubat, şarküteri ve her şey var. Üç harfli market geldiğinde sadece bakkal bitmiyor. Züccaciye, terzi, ayakkabıcı bitiyor. 15 tane mesleği içine alıyor. Ben burada devlet yetkililerine şunu söylemek istiyorum. Bunların nüfusa göre yapılmasını ve ruhsatlara da bir takım zorlukların getirilmesini istiyorum. Eğer o mahallede markete ihtiyaç yoksa ‘oraya açamazsın’ demekte fayda var. Cenazem olduğu zaman bakkal o cenazeyi omuzluyor. Düğünüm olduğunda elektriği ondan alıyorum. Çocuğuma bakıver diyorum yeri geldiğinde. Ama markette bunları yapamıyorum ki. Bunarı göz önünde bulundurduğumuzda yerel esnafa sahip çıkılmasının önemli olduğunun altını çiziyorum” dedi.

BİR KADIN TAMİRCİ NEDEN OLMASIN?

Başkan Adayı olarak sanayi esnaflarına yaptıkları gezilerde, esnafların çırak ve kalfayı artık zor bulduklarını gözlemlediğini ifade eden Hakan Dilek, artık ustaların eşlerini veya çocuklarını yardım etmeleri için dükkanlarına getirdiklerini gördüğünü dile getirdi. Başkan Adayı Dilek, “Her başarılı erkeğin arkasında bir kadın vardır. Kadınların sanayi esnafı olmaları şu dönemde rahat karşılayabildiğimiz bir durum. Fakat bundan bir 10 sene önce kadının sanayiye girme şansı sıfırdı. Büyük şehirlerde durum farklı. Bizim bunun alt yapısını oluşturmamız lazım. Bir blokta 100 tane erkek var, kadınlar rahat hissetmiyordu. Afyonkarahisar sanayimiz gelişti. En büyük öğretmen annedir, kadınlar başarabilirler bu işi de. Bir kadın tamirci neden olmasın? Hamdi ustamızın eşi var, yaklaşık 15 senedir çalışıyor ve şimdi teyp takıyor, aracın lambasını değiştiriyor, arabanın alarmını takıyor. Kısacası küçük esnaf olmadan büyük esnaf olmaz, küçük olsun bizim olsun” diyerek sözlerini noktaladı.Ömer Koçak