Türkiye nüfus büyüklüğünde dünyada 18. sırada yer aldı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 11 Temmuz Dünya Nüfus Günü dolayısıyla Birleşmiş Milletler (BM) nüfus tahminlerine dayanan 2025 yılına ilişkin dünya nüfus verilerini paylaştı. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından, dünya nüfusunun 5 milyar kişiye ulaştığı 11 Temmuz 1987 tarihi, 1989 yılında ‘Dünya Nüfus Günü’ olarak kabul edilirken, Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (UNFPA) her yıl bu özel günde nüfus ve kalkınma konularında farkındalık oluşturmayı amaçlayan çalışmalar yürütüyor. Dünya nüfusunun 1999 yılında 6 milyara, 2011 yılında 7 milyara ve 2022 yılında 8 milyara ulaştığı tahmin edilirken, Birleşmiş Milletler verilerine göre 2025 yıl ortasında dünya nüfusunun 8 milyar 231 milyon 613 bin 70 kişi olduğu öngörüldü. En fazla nüfusa sahip ülke 1 milyar 463 milyon 865 bin 525 kişi ile Hindistan olurken, onu 1 milyar 416 milyon 96 bin 94 kişi ile Çin ve 347 milyon 275 bin 808 kişi ile Amerika Birleşik Devletleri izledi. Bu üç ülke dünya nüfusunun yüzde 39,2’sini oluşturdu. Türkiye ise 86 milyon 92 bin 168 kişilik nüfusuyla 194 ülke arasında 18. sırada yer aldı ve dünya nüfusunun yüzde 1,0’ını oluşturdu.
ÇOCUK NÜFUSUNDA DÜNYA ORTALAMASININ ALTINDA, AB’NİN ÜZERİNDE
Birleşmiş Milletler dünya nüfus tahminlerine göre ülkelerin toplam nüfusları içindeki 0-17 yaş grubu çocuk nüfus oranı incelendiğinde, 2025 yılında en yüksek çocuk nüfus oranına sahip ülke yüzde 56,2 ile Orta Afrika Cumhuriyeti oldu. Bu ülkeyi yüzde 53,3 ile Nijer ve yüzde 53,0 ile Somali takip etti. En düşük çocuk nüfus oranı ise yüzde 12,9 ile Güney Kore’de görüldü. Güney Kore’yi yüzde 14,0 ile Japonya ve yüzde 14,4 ile Singapur izledi. Dünya çocuk nüfus oranı ortalaması yüzde 29,3 olurken, Türkiye’nin çocuk nüfus oranı yüzde 24,8 ile dünya ortalamasının altında kaldı. Avrupa Birliği üyesi 27 ülke arasında ise en yüksek çocuk nüfus oranı yüzde 22,3 ile İrlanda’da, ardından yüzde 20,3 ile İsveç ve yüzde 19,9 ile Fransa’da görüldü. En düşük oranlar ise sırasıyla yüzde 14,6 ile İtalya, yüzde 15,5 ile Malta ve yüzde 15,6 ile Portekiz’de kaydedildi. Türkiye’nin yüzde 24,8’lik çocuk nüfus oranının AB üyesi 27 ülkenin tamamından yüksek olduğu belirtildi.
GENÇ NÜFUS ORANI DÜNYA ORTALAMASININ ALTINDA
2025 yılı tahminlerine göre 15-24 yaş grubundaki genç nüfus oranının en yüksek olduğu ülke yüzde 23,3 ile Güney Sudan oldu. Bu ülkeyi yüzde 23,1 ile Suriye ve yüzde 22,5 ile Orta Afrika Cumhuriyeti izledi. Genç nüfus oranının en düşük olduğu ülke yüzde 8,8 ile Monako olurken, Malta yüzde 9,1 ve Almanya yüzde 9,5 ile onu takip etti. Dünya genç nüfus ortalaması yüzde 15,6 olarak hesaplanırken, Türkiye’nin genç nüfus oranı yüzde 14,8 ile dünya ortalamasının altında kaldı. AB ülkelerinde ise en yüksek genç nüfus oranı yüzde 13,5 ile İrlanda’da, yüzde 12,5 ile Fransa’da ve yüzde 12,0 ile Danimarka’da görüldü. En düşük genç nüfus oranına sahip ülkeler yüzde 9,1 ile Malta, yüzde 9,5 ile Almanya, yüzde 9,9 ile Bulgaristan, Slovakya, Slovenya ve Avusturya oldu. Türkiye’nin yüzde 14,8’lik genç nüfus oranının AB ülkelerinin tamamından yüksek olduğu ifade edildi.
YAŞLI NÜFUS ORANI DÜNYA ORTALAMASININ ÜZERİNDE
65 yaş ve üzeri yaşlı nüfus oranının en yüksek olduğu ülke yüzde 36,0 ile Monako olurken, Japonya yüzde 30,0 ve İtalya yüzde 25,1 ile sıralandı. En düşük yaşlı nüfus oranı yüzde 1,7 ile Katar’da görülürken, Birleşik Arap Emirlikleri yüzde 1,8 ve Zambiya yüzde 2,0 ile takip etti. Dünya yaşlı nüfus ortalaması yüzde 10,4 olurken, Türkiye’nin yaşlı nüfus oranı yüzde 11,1 ile dünya ortalamasının hemen üzerinde gerçekleşti. AB ülkeleri arasında en yüksek yaşlı nüfus oranı yüzde 25,1 ile İtalya’da, yüzde 24,9 ile Portekiz’de ve yüzde 24,4 ile Yunanistan’da kaydedildi. En düşük oranlar ise yüzde 14,9 ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, yüzde 15,8 ile Lüksemburg ve yüzde 16,2 ile İrlanda’da görüldü. Türkiye’nin yaşlı nüfus oranının yüzde 11,1 ile AB ülkelerinin tamamından düşük olduğu belirtildi.
DOĞURGANLIK HIZI DÜNYA ORTALAMASININ ALTINDA
Birleşmiş Milletler tahminlerine göre 2025 yılında toplam doğurganlık hızının en yüksek olduğu ülke kadın başına 5,94 çocuk ile Çad oldu. Çad’ı 5,91 çocuk ile Somali ve 5,90 çocuk ile Kongo Demokratik Cumhuriyeti izledi. En düşük doğurganlık hızı ise 0,75 çocuk ile Güney Kore’de görüldü. Güney Kore’yi 0,96 çocuk ile Singapur ve 1,00 çocuk ile Ukrayna takip etti. Dünya ortalaması kadın başına 2,24 çocuk olurken, Türkiye’nin toplam doğurganlık hızı 1,42 çocuk ile dünya ortalamasının altında kaldı. AB ülkeleri arasında en yüksek doğurganlık hızı 1,74 çocuk ile Bulgaristan’da görüldü. Romanya 1,71 çocuk ve Fransa 1,64 çocuk ile sıralanırken, en düşük doğurganlık hızına sahip ülkeler 1,11 çocuk ile Malta, 1,21 çocuk ile İtalya ve 1,22 çocuk ile Litvanya oldu.
TÜRKİYE’DE YAŞAM SÜRESİ DÜNYA ORTALAMASININ ÜZERİNDE
Birleşmiş Milletler verilerine göre 2025 yılında doğuşta beklenen yaşam süresi dünya genelinde 73,5 yıl, erkeklerde 70,9 yıl ve kadınlarda 76,2 yıl olarak hesaplandı. Erkeklerde doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke 84,7 yıl ile Monako oldu. Monako’yu 84,4 yıl ile San Marino, 82,4 yıl ile Avustralya, Andorra ve Birleşik Arap Emirlikleri izledi. Erkeklerde en düşük yaşam süresi ise 53,5 yıl ile Çad’da görülürken, Nijerya 54,5 yıl ve Güney Sudan 54,9 yıl ile sıralandı. Türkiye’de erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresi 75,5 yıl ile dünya ortalamasının üzerinde gerçekleşti. AB ülkelerinde erkekler için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke 81,9 yıl ile İtalya oldu. İsveç 81,8 yıl ve Malta 81,7 yıl ile takip ederken, en düşük değerler 71,6 yıl ile Litvanya, 71,9 yıl ile Letonya ve 72,5 yıl ile Bulgaristan’da görüldü. Kadınlarda doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke 88,7 yıl ile Monako oldu. Japonya 88,0 yıl ve Güney Kore 87,4 yıl ile sıralanırken, en düşük yaşam süresi 55,1 yıl ile Nijerya’da görüldü. Nijerya’yı 57,4 yıl ile Çad ve 59,8 yıl ile Orta Afrika Cumhuriyeti izledi. Türkiye’de kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresi 80,7 yıl ile dünya ortalamasının üzerinde gerçekleşti. AB ülkelerinde kadınlar için doğuşta beklenen yaşam süresinin en yüksek olduğu ülke 86,6 yıl ile İspanya olurken, Fransa 86,3 yıl ve İtalya 86,0 yıl ile takip etti. En düşük yaşam süresi ise 79,5 yıl ile Bulgaristan’da görülürken, Romanya 79,8 yıl ve Macaristan 80,5 yıl ile sıralandı.