VERGİ DÜNYASINDA “GERİ DÖNÜŞ”: 4. DÖNEM GEÇİCİ VERGİ VE YENİ KURALLAR

İş dünyası ve mali müşavirler için 2025 yılı, sadece ekonomik verilerin değil, vergi mevzuatının da hayli hareketli olduğu bir yıl oldu. Bu hareketliliğin son ve belki de en kritik halkası, birkaç yıl önce “bürokrasiyi azaltmak” amacıyla kaldırılan dördüncü dönem geçici vergi beyannamesinin, 2025 yılı sonu itibarıyla hayatımıza sessiz sedasız ama iddialı bir şekilde geri dönmesi oldu.

Hatırlayacağınız üzere, dördüncü dönem geçici vergi kaldırıldığında “Nihayet bir beyanname eksildi” diye sevinenlerin sayısı az değildi. Ancak devletin nakit akışını yönetme ihtiyacı ve verginin döneminde tahsil edilmesi prensibi, bu popüler olmayan uygulamayı 7566 sayılı Kanun ile tekrar masaya yatırdı.

Peki, Bu Geri Dönüş Ne Anlama Geliyor?

2025 yılının Ekim-Kasım-Aralık dönemini kapsayan dördüncü geçici vergi, artık bir “seçenek” değil, bir “zorunluluk”. Mükellefler, 2025 yılının tamamına (12 aylık sonuca) ilişkin kazançlarını bu beyanname ile Şubat ayı içinde bildirmek ve ödemek durumundalar. Yani, Mart ve Nisan aylarındaki yıllık beyanname döneminden önce, verginin aslan payı çoktan devletin kasasına girmiş olacak.

Enflasyon Düzeltmesi Bilmecesi

Yazının asıl can alıcı noktası ise enflasyon düzeltmesi. Bilindiği üzere 2025 yılının ilk üç döneminde, enflasyon düzeltmesinin geçici vergi dönemlerinde uygulanmayacağına dair ciddi bir kafa karışıklığı ve ardından gelen düzenlemeler yaşanmıştı. Yıl sonu yaklaşırken yayımlanan 587 Sıra No’lu VUK Genel Tebliği ile düğüm çözüldü: 2025 yılı 4. dönem geçici vergi beyannamesinde enflasyon düzeltmesi yapılmayacak.

Bu durum, özellikle bilançosu şişkin firmalar için bir nefes alma alanı yaratıyor. Enflasyon düzeltmesi kaynaklı fiktif kârlar üzerinden vergi ödeme riski, en azından bu geçici vergi dönemi için rafa kalkmış durumda. Ancak dikkat! Bu muafiyet, yıllık gelir ve kurumlar vergisi beyannamesinde düzeltme yapılmayacağı anlamına gelmiyor; sadece Şubat ayındaki ön ödeme aşamasında operasyonel bir kolaylık sağlıyor.

Kritik Tarihler ve Hatırlatmalar

Eğer bir işletme sahibiyseniz veya mali süreçleri yönetiyorsanız, şu takvimi ajandanıza not etmelisiniz:

• Beyanname Verme: 17 Şubat 2026 akşamına kadar.
• Ödeme: 20 Şubat 2026 akşamına kadar.

Önemli Not: Münhasıran altın, gümüş gibi kıymetli madenlerle uğraşan mükellefler bu “enflasyon düzeltmesi yapmama” ayrıcalığından yararlanamıyor. Onlar için kural her zaman olduğu gibi katı: Her dönem düzeltme, her dönem güncel rakamlar.

Sonuç Yerine

Vergi sistemimiz, dinamik olduğu kadar takip etmesi güç bir yapıya sahip. 4. dönemin geri dönüşü, hazine için bir nakit dopingi olsa da mükellef ve meslek mensupları için ek bir iş yükü demek. Enflasyon düzeltmesinin bu beyannamede pas geçilmesi ise “kötünün iyisi” olarak yorumlanabilir.

Görünen o ki, 2026 baharına girmeden önce mali disiplini sıkı tutanlar, yıllık beyanname döneminde daha az sürprizle karşılaşacaklar.